Hai giáo sư giành giải Shaw Toán học 2026 trị giá 1,2 triệu USD
Giải Shaw 2026 - Khoa học toán học
Hội đồng Giải thưởng Shaw - một trong những giải thưởng khoa học danh giá nhất thế giới, ngày 27/5 công bố trao giải hạng mục Khoa học toán học năm 2026 cho giáo sư Emmanuel Candès và giáo sư Camillo De Lellis, kèm 1,2 triệu USD.
Candès, 56 tuổi, hiện là giáo sư Đại học Stanford. De Lellis, 50 tuổi, làm việc tại Viện nghiên cứu cấp cao (IAS).
Đóng góp của GS Candès
Một trong những đóng góp lớn nhất của Candès là cùng cộng sự phát triển lý thuyết cảm biến nén, tạo tác động to lớn trong xử lý tín hiệu, hình ảnh y tế và thống kê.
Điểm mấu chốt của phát kiến này là có thể giảm đáng kể mật độ lấy mẫu nhưng hệ thống vẫn có thể tái tạo chính xác tín hiệu ban đầu. Một mô hình tương tự ở dạng không giao hoán đã cho phép Candès tái tạo các ma trận hạng thấp từ các thành phần riêng lẻ bán phần - hiện có ảnh hưởng sâu rộng trong học máy và khoa học dữ liệu.
Gần đây, Candès cùng nghiên cứu sinh giới thiệu một bộ lọc mới giúp giảm tỷ lệ phát hiện sai trong thống kê.
Đóng góp của GS De Lellis
Giáo sư De Lellis ghi dấu ấn đậm nét với các bài toán hình học không gian và dòng chảy. Từ công trình dài 1.700 trang của nhà toán học Almgren về bài toán Plateau, De Lellis và học trò đã rút ngắn, đơn giản hóa và hoàn thiện công trình.
Một đóng góp lớn khác của De Lellis nằm ở lĩnh vực nghiên cứu hiện tượng dòng chảy rối trong giả thuyết Onsager về phương trình Euler. Phương pháp của ông sử dụng kỹ thuật tích phân lồi là chìa khóa để các nhà khoa học giải quyết hoàn toàn giả thuyết Onsager vào năm 2016.
Cảm hứng cho học sinh yêu Toán
Candès sinh tại Pháp, tốt nghiệp cử nhân Đại học Bách khoa Paris trước khi lấy bằng tiến sĩ ở Đại học Stanford. De Lellis là người gốc Italy, tốt nghiệp cử nhân Đại học Pisa và tiến sĩ ở Đại học Scuola Normale Superiore di Pisa.
Câu chuyện hai giáo sư cho thấy ngành Toán học không chỉ là lý thuyết trừu tượng mà có ứng dụng thực tiễn lớn trong y tế, AI, khoa học dữ liệu. Đây là gợi ý hướng nghiệp cho các bạn yêu Toán cân nhắc theo đuổi các ngành Toán ứng dụng, Khoa học dữ liệu, Xử lý tín hiệu.
Nguồn tham khảo
Bài viết được biên tập lại từ VnExpress. Xem bài gốc tại: https://vnexpress.net/bo-doi-giao-su-gianh-giai-thuong-toan-hoc-hon-1-trieu-usd-5079151.html